ലഖ്‌നൗ: വ്യാജ ബലാത്സംഗ കേസിൽ 20 വർഷം തടവിൽ കഴിഞ്ഞ ഉത്തർപ്രദേശ് സ്വദേശി വിഷ്ണു തിവാരി നിരപരാധിയെന്ന് കണ്ട് മോചിതനായി. 2021-ൽ ജയിൽ മോചിതനായ അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ കുടുംബം ഈ കാലയളവിൽ തകരുകയും മാതാപിതാക്കളടക്കം മരണപ്പെടുകയും ചെയ്തിരുന്നു. തനിക്ക് നഷ്ടപ്പെട്ട ജീവിതം ആര് തിരികെ നൽകുമെന്ന വിഷ്ണു തിവാരിയുടെ ചോദ്യം രാജ്യത്തെ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് മുന്നിൽ വലിയ ചോദ്യചിഹ്നമായി ഉയരുകയാണ്.

'ആയിരം കുറ്റവാളികൾ രക്ഷപ്പെട്ടാലും ഒരു നിരപരാധി പോലും ശിക്ഷിക്കപ്പെടരുത്' എന്ന ഇന്ത്യൻ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയുടെ അടിസ്ഥാന തത്വങ്ങളെപ്പോലും ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന സംഭവവികാസമാണിത്. തെളിവുകളില്ലാതെ ആരും ശിക്ഷിക്കപ്പെടരുതെന്ന നിയമപരമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ നിലനിൽക്കെയാണ് ഒരു നിരപരാധിക്ക് ജീവിതത്തിലെ നിർണായകമായ രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടുകൾ ജയിലിനുള്ളിൽ ഹോമിക്കേണ്ടി വന്നത്.

2000 സെപ്റ്റംബറിലാണ് യുപിയിലെ ലളിത്പൂർ ജില്ലയിൽ താമസിക്കുന്ന വിഷ്ണു തിവാരിയെ ബലാത്സംഗം, എസ്‌സി/എസ്ടി (അതിക്രമങ്ങൾ തടയൽ) നിയമപ്രകാരമുള്ള കുറ്റങ്ങൾ എന്നിവ ചുമത്തി അറസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നത്. 2003-ൽ വിചാരണ കോടതി അദ്ദേഹത്തെ കുറ്റക്കാരനാണെന്ന് കണ്ടെത്തുകയും ആഗ്ര സെൻട്രൽ ജയിലിൽ ജീവപര്യന്തം തടവിന് ശിക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. അന്ന് 23 വയസ്സായിരുന്നു വിഷ്ണുവിന് പ്രായം. ഈ 20 വർഷത്തിനിടെ ഒരിക്കൽ പോലും വിഷ്ണുവിന് ജാമ്യം ലഭിച്ചില്ല. കൊറോണക്കാലത്ത് മറ്റ് കുറ്റവാളികൾക്ക് ജാമ്യം അനുവദിച്ചപ്പോഴും വിഷ്ണുവിൻ്റെ അപേക്ഷ നിരസിക്കപ്പെട്ടു.

അഭിഭാഷകയായ ശ്വേത സിംഗ് റാണയുടെ സഹായത്തോടെ നടത്തിയ കോടതി വ്യവഹാരങ്ങൾക്കൊടുവിലാണ് വിഷ്ണു 2021-ൽ ജയിൽ മോചിതനാകുന്നത്. ജയിൽ മോചിതനായ ശേഷം തൻ്റെ തകർന്ന ജീവിതത്തെ ഓർത്ത് വിഷ്ണു കരയുന്ന ഒരു വീഡിയോ കഴിഞ്ഞ ദിവസങ്ങളിൽ സമൂഹ മാധ്യമങ്ങളിൽ വലിയ ചർച്ചയായിരുന്നു. ഈ അനുഭവം നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയുടെ കാര്യക്ഷമതയെക്കുറിച്ചും നിരപരാധികളെ ശിക്ഷിക്കുന്നതിൻ്റെ ഭീകരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള സംവാദങ്ങൾക്ക് വീണ്ടും വഴിയൊരുക്കുകയാണ്.

"ആയിരം കുറ്റവാളികൾ രക്ഷപ്പെട്ടാലും ഒരു നിരപരാധി പോലും ശിക്ഷിക്കപ്പെടരുത്" എന്ന തത്വത്തിലാണ് ഇന്ത്യൻ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥ കെട്ടിപ്പടുത്തിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ വിഷ്ണു തിവാരിയുടെ കേസ് ഈ തത്വത്തെ പച്ചയായി ലംഘിക്കുന്നു. അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ വീഴ്ചകളും, വിചാരണാ വേളയിലെ അശ്രദ്ധയും എങ്ങനെ ഒരു സാധാരണക്കാരന്റെ ജീവിതം നശിപ്പിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ ഉദാഹരണമാണിത്. തെറ്റായ കേസുകൾ ചമയ്ക്കുന്നവർക്കും അത് വേണ്ടവിധം പരിശോധിക്കാത്തവർക്കും എതിരെ കർശന നടപടി വേണമെന്ന സംവാദം ഈ സംഭവം വീണ്ടും സജീവമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

ജയിൽ മോചിതനായ ശേഷം തന്റെ അവസ്ഥയോർത്ത് വിഷ്ണു തിവാരി പൊട്ടിക്കരയുന്ന വീഡിയോ സമൂഹമാധ്യമങ്ങളിൽ വൈറലായതോടെയാണ് ഈ നീതികേട് രാജ്യം ചർച്ച ചെയ്തത്. ഇത് കേവലം ഒരാളുടെ ജീവിതമല്ല, മറിച്ച് നമ്മുടെ നിയമവ്യവസ്ഥയിൽ അടിമുടി വരുത്തേണ്ട മാറ്റങ്ങളിലേക്കുള്ള വിരൽചൂണ്ടലാണ്. വൈകിക്കിട്ടുന്ന നീതി നീതിനിഷേധത്തിന് തുല്യമാണെന്ന് വിഷ്ണു തിവാരിയുടെ ശൂന്യമായ ജീവിതം നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.