ലെബനനിലും വെടിനിര്ത്തല് വേണം; മരവിപ്പിക്കപ്പെട്ട സാമ്പത്തിക ആസ്തികള് വിട്ടുനല്കണം; നിബന്ധനകള് അംഗീകരിക്കാതെ യുഎസുമായി ചര്ച്ചയ്ക്കില്ലെന്ന് ഇറാന്; പിന്നാലെ നെതന്യാഹുവിനെ വിരട്ടി ട്രംപ്; സമ്മര്ദ്ദത്തിന് വഴങ്ങി ഇസ്രയേല്; പശ്ചിമേഷ്യയില് വന് നയതന്ത്ര നീക്കം
വാഷിങ്ടണ്: പശ്ചിമേഷ്യന് സംഘര്ഷത്തിന് അന്ത്യം കുറിക്കാനുള്ള നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങള് തുടരുന്നതിനിടെ കടുപ്പമേറിയ ഉപാധികളുമായി ഇറാന് രംഗത്ത് വന്നതോടെ അമേരിക്കന് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്ഡ് ട്രംപിന്റെ ശക്തമായ ഇടപെടലിനെത്തുടര്ന്ന് ലെബനനുമായി നേരിട്ടുള്ള ചര്ച്ചകള്ക്ക് സമ്മതമറിയിച്ച് ഇസ്രയേല്. എന്നാല്, മരവിപ്പിച്ച തങ്ങളുടെ ആസ്തികള് വിട്ടുനല്കണമെന്നതടക്കമുള്ള കടുത്ത ഉപാധികളുമായി ഇറാന് രംഗത്ത് വന്നത് സമാധാന ചര്ച്ചകള്ക്ക് തിരിച്ചടിയാകുമോ എന്ന ആശങ്ക ഉയര്ന്നിട്ടുണ്ട്.
ഇസ്രയേല് പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിന് നെതന്യാഹുവും ഡൊണാള്ഡ് ട്രംപും തമ്മില് വ്യാഴാഴ്ച നടത്തിയ ടെലിഫോണ് സംഭാഷണമാണ് മേഖലയിലെ രാഷ്ട്രീയ അന്തരീക്ഷം മാറ്റിയത്. ലെബനനുമായി നേരിട്ടുള്ള ചര്ച്ചകള്ക്ക് തയ്യാറായില്ലെങ്കില് അമേരിക്ക ഏകപക്ഷീയമായി വെടിനിര്ത്തല് പ്രഖ്യാപിക്കുമെന്ന കര്ശനമായ മുന്നറിയിപ്പാണ് ട്രംപ് നെതന്യാഹുവിന് നല്കിയത്. അമേരിക്കന് പിന്തുണയില് വിള്ളല് വീഴുമെന്ന ഭയമാണ് ഇസ്രയേലിനെ ചര്ച്ചകള്ക്ക് പ്രേരിപ്പിച്ചതെന്നാണ് റിപ്പോര്ട്ടുകള്. ഹിസ്ബുള്ളയുമായുള്ള പോരാട്ടം രൂക്ഷമായി തുടരുന്ന സാഹചര്യത്തില്, അടുത്തയാഴ്ച വാഷിംഗ്ടണില് വെച്ച് ഇസ്രയേല്-ലെബനന് ഉദ്യോഗസ്ഥര് തമ്മില് കൂടിക്കാഴ്ച നടത്താന് തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഹിസ്ബുള്ളയുടെ സൈനിക ശേഷി നിയന്ത്രിക്കുന്നതിലും തെക്കന് ലെബനനിലെ സൈനിക പിന്മാറ്റത്തിലും ഈ ചര്ച്ചകള് നിര്ണ്ണായകമാകും.
ഇസ്രയേല് ചര്ച്ചയ്ക്ക് തയ്യാറായെങ്കിലും, ഹിസ്ബുള്ളയുടെ പ്രധാന സഹായിയായ ഇറാന് തങ്ങളുടെ നിലപാടില് ഉറച്ചുനില്ക്കുകയാണ്. അമേരിക്കയുമായി ചര്ച്ച തുടങ്ങുന്നതിന് മുന്പായി രണ്ട് പ്രധാന ഉപാധികളാണ് ഇറാന് സ്പീക്കര് മുഹമ്മദ് ബഖര് ഖാലിബാഫും വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചിയും മുന്നോട്ടുവെച്ചിരിക്കുന്നത്. ലെബനനില് ഇസ്രയേല് നടത്തുന്ന എല്ലാ ആക്രമണങ്ങളും ഉടന് അവസാനിപ്പിക്കണം. യുഎസ് ഉപരോധം കാരണം വിദേശ ബാങ്കുകളില് തടഞ്ഞുവെച്ചിരിക്കുന്ന പതിനായിരക്കണക്കിന് കോടി ഡോളറിന്റെ ഇറാനിയന് ആസ്തികള് ചര്ച്ചകള്ക്ക് മുന്നോടിയായി വിട്ടുനല്കണം. ലബനനിലെ ആക്രമണങ്ങള് തുടരുന്നത് വെടിനിര്ത്തല് കരാറിനെ തകര്ക്കുമെന്നും മുന്നറിയിപ്പ് നല്കി.
ഇറാനുമായുള്ള ആറ് ആഴ്ച നീണ്ട സംഘര്ഷം അവസാനിപ്പിക്കാന് പ്രസിഡന്റ് ട്രംപ് ചുമതലപ്പെടുത്തിയത് വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി. വാന്സിനെയാണ്. സമാധാന ചര്ച്ചകള്ക്കായി ഇസ്ലാമാബാദിലേക്ക് തിരിച്ച വാന്സ്, ഇറാന് ആത്മാര്ത്ഥത കാണിക്കണമെന്നും അമേരിക്കയെ പരീക്ഷിക്കാന് മുതിരരുതെന്നും മുന്നറിയിപ്പ് നല്കിയിട്ടുണ്ട്. മാര്ച്ചില് ആരംഭിച്ച ആക്രമണങ്ങളില് ലെബനനില് ഇതുവരെ 1,888-ഓളം പേര് കൊല്ലപ്പെട്ടതായാണ് കണക്കുകള്. ഇസ്രയേലിന്റെ സുരക്ഷാ ആശങ്കകളും ഹിസ്ബുള്ളയെ നിരായുധരാക്കാനുള്ള നീക്കങ്ങളും ചര്ച്ചകളില് പ്രധാന തടസ്സമായി നില്ക്കുന്നു. ലെബനന് വിഷയത്തെ ഇറാന് ചര്ച്ചകളില് നിന്ന് വേര്പെടുത്തണമെന്ന് നെതന്യാഹു ആവശ്യപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ലെബനന് വിഷയം പരിഹരിക്കാതെ വിട്ടുവീഴ്ചയ്ക്കില്ലെന്ന നിലപാടിലാണ് ഇറാന്.
ഇറാന് ആത്മാര്ഥതയോടെ ചര്ച്ചകള്ക്ക് തയ്യാറാകുകയാണെങ്കില് സഹകരിക്കാമെന്നും എന്നാല് അമേരിക്കയെ പരീക്ഷിക്കാനാണ് ശ്രമിക്കുന്നതെങ്കില് അത് ഗുണകരമാകില്ലെന്നും വാന്സ് മുന്നറിയിപ്പ് നല്കിയിട്ടുണ്ട്. ഇറാനുമായുള്ള ആറ് ആഴ്ച നീണ്ട സംഘര്ഷം അവസാനിപ്പിക്കാന് ഒരു പരിഹാരം കണ്ടെത്താനാണ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്ഡ് ട്രംപ് വാന്സിനെ ചുമതലപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.
അതേ സമയം ട്രംപ് ഏകപക്ഷീയമായി വെടിനിര്ത്തല് പ്രഖ്യാപിച്ചേക്കുമെന്ന ഭയമാണ് ഇസ്രയേലിനെ ചര്ച്ച നടത്താനുള്ള തീരുമാനത്തിലേക്ക് നയിച്ചതെന്ന സൂചനകളുണ്ട്. ഈ ഫോണ് സംഭാഷണത്തിന് തൊട്ടുപിന്നാലെയാണ് ലെബനനുമായി നേരിട്ടുള്ള വെടിനിര്ത്തല് ചര്ച്ചകള്ക്ക് താത്പര്യമുണ്ടെന്ന് ഇസ്രയേല് പ്രഖ്യാപിച്ചത്. ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകള് കൊല്ലപ്പെട്ട ഈ മേഖലയില് സമാധാനം കൊണ്ടുവരാനുള്ള സമ്മര്ദം ട്രംപ് ഭരണകൂടം തുടരുകയാണ്. ഇസ്രയേലിന്റെ സുരക്ഷാ ആശങ്കകളും ലെബനനിലെ സൈനിക നിയന്ത്രണങ്ങളും ഈ നയതന്ത്ര ചര്ച്ചകളില് പ്രധാന വിഷയങ്ങളാകും.
അതേസമയം ലെബനന് വിഷയത്തെ ഇറാനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വെടിനിര്ത്തല് ചര്ച്ചകളില് നിന്ന് വേറിട്ടു നിര്ത്തണമെന്ന് നെതന്യാഹു ട്രംപിനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടിരുന്നു. എന്നാല്, ഈ വാരാന്ത്യത്തില് പാകിസ്താനില് നടക്കുന്ന ചര്ച്ചകളില് ലെബനനിലെ പോരാട്ടം അവസാനിപ്പിക്കണമെന്നത് ഇറാന്റെ പ്രധാന ആവശ്യമാണ്.
മാര്ച്ചില് ആരംഭിച്ച ആക്രമണങ്ങളില് ലെബനനില് ഇതുവരെ കുറഞ്ഞത് 1,888 പേര് കൊല്ലപ്പെട്ടതായി റിപ്പോര്ട്ടുകള് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഹിസ്ബുള്ളയുടെ റോക്കറ്റ് ആക്രമണത്തില് ഇസ്രയേലില് രണ്ട് പേര് കൊല്ലപ്പെട്ടതായും ഔദ്യോഗിക കണക്കുകള് പറയുന്നു. ഹിസ്ബുള്ളയുടെ സൈനിക ശേഷി നിയന്ത്രിക്കാന് 2024-ല് അമേരിക്കയുടെ മധ്യസ്ഥതയില് ഒരു കരാര് ഉണ്ടാക്കിയിരുന്നുവെങ്കിലും അത് ഫലപ്രദമായി നടപ്പിലാക്കാന് ലെബനന് സാധിച്ചില്ലെന്ന് ഇസ്രയേല് ആരോപിക്കുന്നു. ഇതിനെത്തുടര്ന്നാണ് നിലവിലെ സംഘര്ഷം രൂക്ഷമായതും തെക്കന് ലെബനനില് ഇസ്രയേല് കരയുദ്ധം ആരംഭിച്ചതും.
