ശാബ്ദങ്ങളായി തുടർന്നുപോന്ന 'സംരക്ഷണവാദം' എന്ന നയം വെടിഞ്ഞ്, ലോക വിപണിയിലേക്ക് വാതിലുകൾ തുറന്നിടുന്ന ഇന്ത്യയെയാണ് 2026-ൽ നാം കാണുന്നത്. 2014-ന് ശേഷം ഇന്ത്യ ഒപ്പിടുന്ന പത്താമത്തെ സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറാണ് (FTA) ഇപ്പോൾ യാഥാർത്ഥ്യമായിരിക്കുന്നത്. അമേരിക്കയുമായുള്ള ഇടക്കാല കരാറിൽ ചിലർ ആശങ്ക പ്രകടിപ്പിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ഈ നീക്കം ആഗോളതലത്തിൽ ഇന്ത്യയുടെ സ്വീകാര്യത വർദ്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുകയാണ്.

യൂറോപ്പും അമേരിക്കയും: പുതിയ വ്യാപാര സമവാക്യങ്ങൾ

യൂറോപ്യൻ യൂണിയനുമായുള്ള കരാർ ഇന്ത്യയുടെ കയറ്റുമതി മേഖലയ്ക്ക് വലിയ ഊർജ്ജമാണ് പകരുന്നത്. അതേസമയം, അമേരിക്കയുമായുള്ള കരാർ കൂടുതൽ അനുകൂലമാകേണ്ടതുണ്ടെന്ന വിമർശനം സാമ്പത്തിക വിദഗ്ദ്ധർ ഉന്നയിക്കുന്നുണ്ട്. എങ്കിലും, ചൈനയ്ക്ക് പകരമായി ഒരു ആഗോള നിർമ്മാണ ഹബ്ബായി മാറാനുള്ള ഇന്ത്യയുടെ ശ്രമങ്ങൾക്ക് ഈ കരാറുകൾ വലിയ കരുത്തുനൽകും. ഇതിനുപുറമെ, ആറ് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളുടെ കൂട്ടായ്മയായ ജി.സി.സി (GCC) യുമായി ചർച്ചകൾ ആരംഭിക്കാനുള്ള തീരുമാനം ഇന്ത്യയുടെ ഊർജ്ജ സുരക്ഷയ്ക്കും പ്രവാസി നിക്ഷേപങ്ങൾക്കും ഗുണകരമാകും.

ഉപയോഗ നിരക്കിലെ കുറവ്: പരിഹരിക്കപ്പെടേണ്ട പ്രധാന പ്രശ്നം

കരാറുകൾ ഒപ്പിടുന്നത് കൊണ്ട് മാത്രം ഗുണമുണ്ടാകില്ലെന്ന് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ദ്ധർ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. വികസിത രാജ്യങ്ങൾ ഇത്തരം കരാറുകൾ 70-80% വരെ പ്രയോജനപ്പെടുത്തുമ്പോൾ ഇന്ത്യയുടെ ഉപയോഗ നിരക്ക് വെറും 25% മാത്രമാണ്. പലപ്പോഴും സങ്കീർണ്ണമായ നിയമക്കുരുക്കുകളും അറിവില്ലായ്മയും കാരണം ഇന്ത്യൻ കയറ്റുമതിക്കാർക്ക് ഈ ആനുകൂല്യങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നില്ല.

2017 മുതൽ 2022 വരെയുള്ള കാലയളവിൽ ഇന്ത്യയുടെ കയറ്റുമതി 31% വർദ്ധിച്ചപ്പോൾ ഇറക്കുമതി 82% ആണ് ഉയർന്നത്. ഇത് കരാറുകളുടെ ഗുണം ഇന്ത്യയേക്കാൾ കൂടുതൽ മറ്റു രാജ്യങ്ങൾക്കാണ് ലഭിക്കുന്നത് എന്നതിന്റെ തെളിവാണ്. ഈ വിടവ് നികത്താൻ സർക്കാർ തലത്തിൽ വലിയ ഇടപെടലുകൾ ആവശ്യമാണ്.

ചെറുകിട വ്യാപാരികളും സങ്കീർണ്ണമായ നിയമങ്ങളും

ഇന്ത്യയിലെ ചെറുകിട, ഇടത്തരം സംരംഭകർക്ക് (MSME) സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറുകൾ പലപ്പോഴും ബാലികേറാമലയാണ്. കഠിനമായ പേപ്പർ ജോലികൾ, ഓഡിറ്റ് ഭീതി, ഓരോ രാജ്യത്തെയും വ്യത്യസ്തമായ നിയമങ്ങൾ എന്നിവ പലരെയും ഇതിൽ നിന്ന് പിന്തിരിപ്പിക്കുന്നു. 'റൂൾസ് ഓഫ് ഒറിജിൻ' (Rules of Origin) എന്ന നിബന്ധനയാണ് ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്. ഒരു ഉൽപ്പന്നം ഇന്ത്യയിൽ തന്നെ നിർമ്മിച്ചതാണെന്ന് തെളിയിക്കാൻ കയറ്റുമതിക്കാർ വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടാണ് നേരിടുന്നത്.

പുതിയ നിയമപ്രകാരം യൂറോപ്പിലേക്ക് സാധനങ്ങൾ അയക്കുമ്പോൾ കയറ്റുമതിക്കാർ തന്നെ ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരവും ഉറവിടവും സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തണം (Self-certification). ഇതിൽ എന്തെങ്കിലും പിശക് വന്നാൽ വലിയ പിഴയൊടുക്കേണ്ടി വരും. ഇത് വ്യാപാരികളിൽ വലിയൊരു നിയമപരമായ ബാധ്യതയും സാമ്പത്തിക റിസ്കും ഉണ്ടാക്കുന്നുണ്ട്.

വിയറ്റ്നാമും ബംഗ്ലാദേശും ഉയർത്തുന്ന വെല്ലുവിളി

നിർമ്മാണ മേഖലയിൽ ഇന്ത്യ നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളി വിയറ്റ്നാം, ബംഗ്ലാദേശ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളാണ്. വിയറ്റ്നാമിന്റെ ജി.ഡി.പി ഇന്ത്യയുടെ പത്തിലൊന്ന് മാത്രമാണെങ്കിലും അവരുടെ കയറ്റുമതി വരുമാനം ഇന്ത്യയോടൊപ്പം നിൽക്കുന്നതാണ്. വസ്ത്രങ്ങൾ, ചെരിപ്പുകൾ, ഫർണിച്ചർ തുടങ്ങിയ തൊഴിലധിഷ്ഠിത മേഖലകളിൽ ഈ രാജ്യങ്ങൾ ഇന്ത്യയെ ബഹുദൂരം പിന്നിലാക്കിയിരിക്കുന്നു.

ലോജിസ്റ്റിക്സ് ചിലവ് കുറവായതും, തുറമുഖങ്ങളിലെ വേഗത്തിലുള്ള നടപടിക്രമങ്ങളുമാണ് വിയറ്റ്നാമിനെ മുന്നിലെത്തിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യയിൽ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാനുള്ള ചിലവ് ഇപ്പോഴും കൂടുതലാണ്. നൈക്കി (Nike) പോലുള്ള ആഗോള ബ്രാൻഡുകൾക്ക് വിയറ്റ്നാമിനേക്കാൾ ലാഭകരമായി ഇന്ത്യയിൽ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാൻ സാധിച്ചാൽ മാത്രമേ യഥാർത്ഥ മാറ്റം ഉണ്ടാകൂ.

മുന്നോട്ടുള്ള പാത: പരിഷ്കാരങ്ങൾ അനിവാര്യം

പ്രതിവർഷം 1 ട്രില്യൺ ഡോളറിന്റെ കയറ്റുമതി ലക്ഷ്യം കൈവരിക്കണമെങ്കിൽ ഇന്ത്യ ചില കാര്യങ്ങളിൽ അടിയന്തര ശ്രദ്ധ നൽകേണ്ടതുണ്ട്:

അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം: തുറമുഖങ്ങളും റോഡുകളും റെയിൽവേയും കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമമാക്കണം.

ഡിജിറ്റൽവൽക്കരണം: കയറ്റുമതി നടപടിക്രമങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും ഓൺലൈനായി ലഘൂകരിക്കണം.

നൈപുണ്യ വികസനം: തൊഴിലധിഷ്ഠിത നിർമ്മാണ മേഖലകളിൽ തൊഴിലാളികൾക്ക് ആധുനിക പരിശീലനം നൽകണം.

വിദേശ നിക്ഷേപം: വൻകിട കമ്പനികളെ ആകർഷിക്കാൻ കൂടുതൽ നിക്ഷേപ സൗഹൃദ അന്തരീക്ഷം ഒരുക്കണം.

2026-ലെ ഈ വ്യാപാര കരാറുകൾ ഇന്ത്യയ്ക്ക് മുന്നിൽ വലിയൊരു അവസരമാണ് തുറന്നിട്ടിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ കരാറുകളിൽ ഒപ്പിട്ടത് കൊണ്ട് മാത്രം ജോലി തീരുന്നില്ല. ആഭ്യന്തരമായ തടസ്സങ്ങൾ നീക്കി, ഉൽപ്പാദനക്ഷമത വർദ്ധിപ്പിച്ചാൽ മാത്രമേ ഇന്ത്യക്ക് ആഗോള വിപണിയിലെ ഒന്നാം സ്ഥാനക്കാരനാകാൻ സാധിക്കൂ.